مصرف الکل بهصورت غیرمستقیم بر سطح قند خون افراد دیابتی تأثیرگذار است و خطرات فراوانی برای سلامتی این بیماران دارد. برای آگاهی از تأثیر مصرف الکل بر دیابت، در این مقاله ابتدا به معرفی بیماری دیابت و انواع آن میپردازیم و سپس شما را با خطرات ناشی از دیابت و مصرف مشروبات الکلی به طور کامل آشنا خواهیم کرد.
دیابت چیست؟
دیابت یک بیماری مزمن است که در آن، بدن مشکل در هضم و جذب قند دارد و در نتیجه سطح قند خون به طرز غیرطبیعی افزایش مییابد. قند یا گلوکز منبع اصلی انرژی برای سلولهای بدن است، اما افراد دیابتی با مشکل در مراحل هضم و جذب گلوکز روبهرو هستند. در این شرایط، تولید یا استفاده از هورمون انسولین دچار اختلال میشود. این اختلال باعث میشود که سلولهای بدن نتوانند بهدرستی گلوکز را جذب کرده و به انرژی تبدیل کنند. این موجب افزایش سطح گلوکز در خون میشود.
دیابت نوع 1
دیابت نوع ۱ که به نامهای “مرض قند نوجوانان” یا “دیابت وابسته به انسولین” هم شناخته میشود، اکثراً در دوران کودکی نمایان میشود. این نوع دیابت بهعنوان یک نوع خاص از بیماری ایمنی در نظر گرفته میشود که در آن سیستم ایمنی بدن به طور غلط به سلولهای بتای لوزالمعده حمله کرده و آنها را تخریب میکند.
این سلولهای بتا مسئول ترشح انسولین، هورمون مهم کنترل قند خون، هستند. وقتی این سلولها از بین میروند، بدن دیگر قادر به تولید انسولین نمیباشد. به همین دلیل، مصرف انسولین در این نوع دیابت بسیار ضروری و حیاتی برای کنترل و مدیریت آن است.
دیابت نوع ۲
دیابت نوع ۲ که به نامهای دیابت بزرگسالان یا دیابت غیروابسته به انسولین نیز شناخته میشود نوعی مشکل مزمن است که بدن در تنظیم میزان قند خون دچار اختلال میشود.

عوامل خطرساز ابتلا به دیابت نوع ۲ عبارتاند از:
- تشخیص علایم پیش دیابت
- اضافهوزن
- سن ۴۵ سال به بالا
- ابتلای پدر و مادر، برادر و یا خواهر به دیابت
- مصرف بیش از حد الکل
تأثیر مصرف الکل بر دیابت
مصرف الکل با تأثیرات افزایشدهنده یا کاهشدهنده قند خون در بیماران دیابتی همراه است و در بیشتر موارد، تأثیر الکل روی قند خون به پر یا خالی بودن معده در هنگام نوشیدن بستگی دارد. مصرف الکل با معده خالی یا چند ساعت بعد از غذا منجر به کاهش قند خون میشود.
مصرف سه تا چهار فنجان الکل در روز همراه با وعدههایی غذایی کامل نیز باعث افزایش قند خون میشود. بر اساس آمارهای موجود مصرف مقادیر اندک الکل همراه با وعدههای غذایی تأثیر چندانی در افزایش قند خون ندارد.
کلینیک طلوع بهترین مرکز ترک الکل با کمک پزشکان متخصص در طول درمان کنار شماست.
شماره تماس: ۰۲۱۵۸۲۲۵
آیا افراد دیابتی میتوانند الکل مصرف کنند؟
پیشنهاد ما به بیماران دیابتی این است که برای پیشگیری از تأثیر الکل در قند خون از مصرف الکل خودداری کنند و برای یافتن بهترین روش برای ترک اعتیاد با پزشک متخصص مشورت کنند، چون تنها مرجع تشخیص این موضوع پزشک معالج شما است. در ادامه این مقاله خطرات ناشی از تأثیر الکل بر دیابت را موردبررسی قرار خواهیم داد.
خطرات ناشی از مصرف الکل برای افراد دیابتی چیست؟
مصرف الکل تأثیرات مخربی بر سلامتی بیماران مبتلا به دیابت دارد. مهمترین عوارض ناشی از دیابت و مصرف الکل شامل موارد زیر است:
- افزایش قند خون (هیپرگلیسمی)
هر گرم الکل در حدود ۷ کالری انرژی دارد و این مقدار انرژی در مقایسه با چربی (۹ کالری در هر گرم) و پروتئین و کربوهیدرات (۴ کالری در هر گرم) قابلتوجه است.
نوشیدن مقدار زیادی الکل همراه با وعدههای غذایی سبب افزایش قند خون خواهد شد. این امر بهویژه در مورد نوشیدنیهای الکلی حاوی مواد قندی، مانند لیکور و نوشیدنیهای ترکیبی، صدق میکند. - کاهش قند خون (هیپوگلیسمی)
مهمترین تأثیر مصرف الکل بر قند خون کاهش تجزیه گلوکز خون در کبد و در نتیجه پایینرفتن سطح قند خون است. بهخصوص اگر مبتلا به دیابت باشید و الکل را با معده خالی بنوشید چنین حالتی ممکن است تا ۲۴ ساعت به طول بینجامد. - تداخل با داروهای دیابت
مصرف همزمان الکل با برخی داروهای مخصوص دیابت مانند انسولین، باعث کاهش شدید سطح گلوکز خون و کمشدن اثربخشی داروها میشوند؛ بنابراین لازم است که از ترکیب این مواد با یکدیگر خودداری کنید. - افزایش احتمال بیماریهای قلبی عروقی
افراد مبتلا به دیابت بهشدت در معرض ابتلا به بیماریهای قلبی و عروقی هستند و مصرف الکل با افزایش احتمال این بیماران به مشکلات قلبی همراه است. - افزایش وزن
ازآنجاییکه الکل حاوی کالری نسبتاً بالایی است، ممکن است باعث افزایش وزن فرد شود. کنترل وزن و تأثیر آن بر سلامتی بیماران دیابتی از اهمیت زیادی برخوردار است؛ بنابراین درصورتیکه به دیابت مبتلا هستید لازم است برای جلوگیری از چاقی و کنترل دیابت از نوشیدن الکل اجتناب کنید. - کاهش عملکرد کلیهها
کاهش عملکرد کلیه یکی از عوارض بیماری دیابت است که برای بیماران مشکلات جدی به وجود میآورد. مصرف الکل نیز سبب تحمیل فشار مضاعف به کلیههای افراد دیابتی میشود و وضعیت جسمی این بیماران را وخیمتر میکند.
باتوجهبه نکات فوق به این نتیجه میرسیم که الکل برای دیابت مضر است و افرادی که دچار بیماری دیابت هستند، باید خطری که برای آنها به وجود میآید را بهطورجدی پیگیری کنند. معمولاً مراحل درمان افرادی که دچار دیابت هستند پیچیدهتر است؛ اما در مرکز ترک اعتیاد کلینیک طلوع کلیه مراحل درمان زیر نظر پزشک متخصص ترک اعتیاد انجام میشود و قطعاً درمان خود را در سلامت کامل جسمی و روانی سپری خواهید کرد.

چگونه افراد دیابتی میتوانند با قبول مسئولیت الکل بنوشند؟
اگر به دیابت مبتلا هستید، بهترین اقدام برای قبول مسئولیت در مصرف الکل این است که بهصورت جدی در جهت ترک الکل قدم بردارید. اما اگر بهعنوان یک بیمار دیابتی، تشخیص پزشک شما این است که میتوانید الکل مصرف کنید، رعایت نکات زیر در حفظ ایمنی در زمان مصرف الکل مؤثر است:
- اطلاع از محدودیتهای خود در مصرف الکل
حال که از اثرات مخرب مصرف الکل بر دیابت آگاهی دارید بهتر است که مصرف الکل را در حد مقادیر پایین نگه دارید. مقدار مجاز مصرف الکل برای زنان روزانه یک فنجان الکل و برای مردان حداکثر دو فنجان است. - آشنایی با علائم کاهش قند خون
مهمترین علایم کاهش قند خون شامل سرگیجه، گیجی، احساس ضعف، رنگپریدگی پوست و تعریق است؛ بنابراین لازم است برای جلوگیری از افت قند خون از یک برنامه پیشگیرانه مانند نوشیدنی قندی برای کمک به افزایش میزان قند خون استفاده کنید. همچنین اطمینان حاصل کنید که دوستان و عزیزانتان نیز با این علائم آشنایی دارند.
آیا مصرف الکل باعث ابتلا به دیابت خواهد شد؟
با این که مصرف الکل بهتنهایی باعث ابتلا به دیابت نمیشود، اما نقش مهمی درافزایش احتمال ابتلا به دیابت ایفا میکند. تحقیقات متخصصان در زمینه تأثیر الکل در دیابت با نتایج متناقضی همراه بوده است، اما برخی از مطالعات نشان دادهاند که مصرف مقادیر زیاد الکل سبب افزایش خطر ابتلا به دیابت میشود.
متخصصان بر این باورند که عوامل تأثیرگذار در افزایش احتمال ابتلا به دیابت نوع ۲ در افراد معتاد به الکل عبارتاند از:
- آمادهسازی زمینه برای دریافت کالری اضافی
- افزایش احتمال چاقی
- ایجاد زمینه ابتلا به مشکلاتی در لوزالمعده، مانند پانکراتیت
بنابراین اعتیاد به الکل یکی از فاکتورهای مهم ابتلا به دیابت است و در ایجاد خطر برای شما نقش مهمی ایفا میکند.
دلایل ارتباط تنگاتنگ اعتیاد به الکل با دیابت
مصرف مقدار زیاد الکل سبب افزایش مقاومت بدن نسبت به انسولین میشود که نوعی محرک برای جلوگیری از ابتلا به دیابت نوع ۲ است. التهاب لوزالمعده یا پانکراس یکی از عوارض جانبی پانکراتیت به شمار میرود که در درجه اول ناشی از مصرف بیش از حد الکل و دیابت است.
اعتیاد به الکل، یکی از مهمترین عوامل مؤثر در افزایش وزن محسوب میشود. در واقع هرچه الکل بیشتری مصرف کنید، احتمال اضافهوزن شما و احتمال ابتلا به دیابت نوع ۲ بیشتر خواهد شد.
مرکز ترک اعتیاد کلینیک طلوع
انتخاب کلینیک ترک اعتیاد طلوع برای ترک الکل، بهترین انتخاب برای قدمگذاشتن در مسیر رهایی از اعتیاد است. یکی از مهمترین دلایلی که این مرکز بهعنوان بهترین مرکز ترک الکل در تهران شناخته شده است نظارت پزشک ترک اعتیاد متخصص بر مراحل درمان و ارائه خدمات روانشناسی به بیماران گرامی است؛ بنابراین برای برخورداری از خدمات بهترین مرکز ترک اعتیاد تهران با امکانات لاکچری فرصت را از دست ندهید و با همکاران ما بهصورت شبانهروزی تماس حاصل فرمایید.
📌 منبع: www.diabetes.org
