ترک الکل یک فرایند پیچیده و چالشبرانگیز است که نیاز به حمایتهای جسمی، روانی و اجتماعی دارد. مصرف طولانیمدت الکل میتواند منجر به وابستگی شدید جسمی و روانی شود و تلاش برای ترک آن بدون کمک مناسب میتواند عوارض جدی به دنبال داشته باشد. برای مدیریت علائم ترک و جلوگیری از بازگشت به مصرف الکل، داروهای مختلفی وجود دارند که هر یک با مکانیزمهای متفاوتی عمل میکنند. این داروها میتوانند در کاهش ولع مصرف، بهبود وضعیت روحی و کنترل علائم جسمی و روانی ترک مؤثر باشند.
لیست این داروها عبارتاند از:
- ترک الکل با قرص آکامپروسات (Acamprosate)
- دی سولفیرام (Antabuse) نالتروکسان (Vivitrol)
- دارو ترک الکل توپیرامات (Topamax)
در ادامه عوارض مصرف این داروها و نحوه مصرف داروهای ترک الکل را برای شما توضیح کامل دادهایم.
برای ترک الکل چه قرصی بخوریم؟
برای ترک الکل با دارو، قرصهای زیادی وجود دارد که در زیر به آنها اشاره میکنیم:
ترک الکل با قرص آکامپروسات (Acamprosate)
این دارو توسط سازمان غذا و داروی ایالات متحده برای درمان وابستگی به الکل تأیید شده است. این قرص ترک الکل به تعادل مجدد مواد شیمیایی در مغز که با نوشیدن زیاد الکل مرتبط هستند، کمک میکند.
دی سولفیرام (Antabuse) برای ترک الکل
این دارو توسط FDA برای درمان وابستگی به الکل تأیید شده است. در صورت مصرف همزمان الکل با دی سولفیرام، این دارو عوارض ناخوشایندی مانند حالت تهوع، استفراغ، سردرد، برافروختگی (قرمزی صورت، گردن یا قفسه سینه)، تعریق و درد قفسه سینه را ایجاد خواهد کرد. این اثرات میتواند برای یک ساعت یا بیشتر باقی بماند. در مرکز ترک اعتیاد طلوع عمدتاً از روش کاشت ایمپلنت دی سولفیرام، برای ترک الکل استفاده میشود.
ترک الکل با نالتروکسان (Vivitrol)
این داروی ترک الکل بهصورت قرص، آمپول و ایمپلنت نالتروکسان در بازار موجود است. مصرف قرص ترک الکل نالتروکسان بهصورت روزانه، اما آمپول آن بهصورت ماهیانه تجویز میشود. اما کاشت ایمپلنت نالتروکسان در ناحیه شکم بیمار با بیهوشی موضعی انجام میشود و بسته به دوز آن به مدت ۳ تا ۶ ماه تأثیرگذار خواهد بود. این دارو موجب کاهش میل فرد به الکل میگردد.
معمولاً از داروی ترک الکل نالتروکسان بهمنظور درمان اختلال مصرف الکل متوسط تا شدید استفاده میشود. نالتروکسان نیز مانند هر داروی دیگری دارای عوارض است و ازاینرو باید طبق تجویز پزشک مصرف شود.
دارو ترک الکل توپیرامات (Topamax)
توپیرامات برای درمان تشنج و جلوگیری از سردردهای میگرنی توسط FDA تأیید شده است. برخی از پزشکان نیز از آن برای درمان اختلال مصرف الکل استفاده میکنند. این نوع قرص به تعادل مجدد مواد شیمیایی در مغز و اصلاح فعالیت الکتریکی سلولهای مغز کمک میکند.
باکلوفن و ترک الکل
در مرکز ترک اعتیاد طلوع، از باکلوفن برای درمان اعتیاد به مشروبات الکلی استفاده نمیشود. علت آن است که احتمال تداخل باکلوفن با الکل و داروهای ضدافسردگی وجود دارد. اما بسیاری از مراکز ترک اعتیاد برای ترک الکل از باکلوفن استفاده میکنند. باکلوفن بهمنظور کاهش علائم ترک الکل نظیر اسپاسم عضلانی استفاده میشود.
عوارض جانبی احتمالی دارو ترک الکل
هر دارویی دارای عوارض است. دارو ترک الکل نیز از این قاعده مستثنی نیست. طبق بررسی FDA، عوارض جانبی احتمالی داروهای ترک الکل عبارتاند از:
عوارض قرص ترک الکل آکامپروسات
- ضعف
- کاهش اشتها
- اسهال و نفخ
- حالت تهوع
- اضطراب
- افسردگی
- سرگیجه
- دهان خشک
- مشکل خواب
- خارش
- تعریق
- بیحسی یا سوزنسوزنشدن
عوارض دی سولفیرام
- خوابآلودگی
- خستگی
- سردرد
- آکنه
- بثورات پوستی
- طعم فلز یا سیر در دهان
عوارض دارو ترک الکل نالتروکسان
آمپول و قرص ترک الکل میتوانند باعث ایجاد مشکلات زیر شوند:
- حالت تهوع
- سردرد
- سرگیجه
- عصبی بودن
- خستگی
- مشکل خواب
- استفراغ
- اضطراب
- خوابآلودگی
ایمپلنت نالتروکسان میتواند باعث عوارض زیر شود:
- واکنش در محل تزریق (خارش، تورم یا نقطه سفت شده)
- گرفتگی عضلات
- کاهش اشتها
- عوارض مصرف توپیرامات
- بیحسی یا سوزنسوزنشدن
- کاهش اشتها
- کاهش وزن
- مشکلات گفتاری
- حالت تهوع
- خستگی
- سرگیجه
- خوابآلودگی
- عصبی بودن
- کندشدن حرکت و گفتار
- مشکلات بینایی
- تب
- مشکلات حافظه
- تغییر در طعم غذا
- عفونت دستگاه تنفسی فوقانی
- درد در ناحیه شکم
- اسهال
- کاهش حس لامسه
آگاهی از این عوارض دارو برای ترک الکل باعث میشود تا اگر در زمان وقوع فرایند درمان اعتیاد الکل دچار آنها شدید، بدانید از کجا نشئت میگیرد.
داروی گیاهی برای ترک الکل
برای ترک الکل، داروهای گیاهی نیز میتوانند کمککننده باشند. برخی از این داروهای گیاهی شامل گیاهان آرامبخش و تقویتکننده عصبی مانند سنبلالطیب، گل ساعتی و آشواگاندا هستند. این گیاهان با کاهش استرس و اضطراب، بهبود خواب و تقویت سیستم عصبی به فرد کمک میکنند تا مراحل ترک الکل را راحتتر طی کند. استفاده از این گیاهان بهصورت دمنوش یا مکمل میتواند بهعنوان یک روش طبیعی و مکمل در کنار دیگر روشهای درمانی به کار گرفته شود.
ویتامین برای ترک الکل
در فرایند ترک الکل، بدن معمولاً دچار کمبود شدید ویتامینها و مواد معدنی میشود، چون مصرف طولانیمدت الکل جذب مواد مغذی در دستگاه گوارش را مختل میکند. در ادامه مهمترین ویتامینها و مکملهای مفید برای ترک الکل را آوردهام:
- ویتامین B1 (تیامین)
الکل جذب تیامین را کاهش میدهد و کمبود آن میتواند باعث اختلال حافظه، گیجی و آسیب عصبی (سندروم ورنیکه–کورساکوف) شود. مصرف مکمل تیامین یکی از اولین اقدامها در درمان ترک الکل است. - ویتامین B6 و B12
این ویتامینها برای سلامت اعصاب، خلقوخو و تولید انرژی ضروریاند. مصرفشان به کاهش اضطراب و خستگی در دوران ترک کمک میکند. - اسید فولیک (ویتامین B9)
به بازسازی سلولهای خونی و ترمیم بافتهای آسیبدیده کمک میکند. در افراد الکلی معمولاً سطح فولات بسیار پایین است. - ویتامین C
به پاکسازی بدن از سموم، تقویت سیستم ایمنی و کاهش التهاب کمک میکند. مصرف روزانه آن در دوران ترک توصیه میشود. - منیزیم
الکل باعث دفع منیزیم از بدن میشود. کمبود آن میتواند منجر به تشنج، بیخوابی و اضطراب شود. مکمل منیزیم به بهبود خواب و آرامش کمک میکند. - زینک (روی)
به ترمیم کبد و بهبود عملکرد سیستم ایمنی کمک میکند. مصرف متعادل آن در دوران ترک ضروری است. - اسیدهای چرب امگا-۳
در بازسازی سلولهای مغزی و کاهش التهاب عصبی نقش مهمی دارند. میتوان از طریق ماهی، گردو یا مکملهای امگا-۳ تأمین کرد.
جمعبندی
همانطور که گفتیم ترک الکل یک فرایند چالشبرانگیز است که نیاز به حمایتهای مختلف دارد. استفاده از داروهای ترک الکل یکی از روشهای مؤثر برای کاهش علائم ترک و جلوگیری از بازگشت به مصرف الکل است. برخی از این داروها شامل آکامپروسات، دیسولفیرام، نالتروکسان، توپیرامات هستند. هرکدام از این داروها با مکانیزمهای متفاوتی عمل کرده و عوارض جانبی خاص خود را دارند. برای دستیابی به نتایج بهتر، این داروها باید به همراه رواندرمانی و حمایتهای اجتماعی استفاده شوند.
با تماس یا مراجعه به کلینیک ترک اعتیاد طلوع، میتوانید پاسخ تمامی ابهامات و سؤالات خود را متوجه شوید. فقط کافیست با ما در ارتباط باشید تا بتوانید الکل را در محیطی ایمن و راحت ترک کنید. ما در مرکز طلوع از ترکیب روشهای سمزدایی، دارو ترک الکل و رواندرمانی برای درمان اعتیاد الکل شما استفاده میکنیم تا اعتیادتان به طور کامل برطرف شود. کافیست با متخصصین ما تماس بگیرید.
📌 منبع: www.sahealth.sa.gov.au
